Thật sự rất mới lạ và độc đáo. Mình k thể nghĩ tới cái viễn cảnh khi mà k thể chạm vào ng mình yêu thương, thậm chí phải cách nhau tới tận 6 bước chân. Cái chết của Poe thật sự đột ngột và mình nghĩ có lẽ tác giả nên focus nhiều hơn vào tâm trạng của Stella trc cái chết của chị gái và anh bạn thân. Dù mình biết vậy đã là nhiều rồi nhưng cứ cảm giác còn gì chưa đủ. Có lẽ mình đòi hỏi hơi quá (?) nhưng mình vẫn muốn tg miêu tả những khoảnh khắc của cặp đôi nhân vật chính nhiều hơn nữa. Also, vì title là “5 feet apart” nên tg cx cần miêu tả nhiều hơn đoạn Stella tuyên bố cô sẽ bắt đầu “steal” lại 1 feet từ căn bệnh của mình.

Dù sao thì nó cx thực sự hay. Mình cảm thấy rất tâm đắc (dù k đến nỗi mind-blowing nhưng nó cx làm mình realize điều mình biết từ lâu nhưng đã quên tự thuở nào) về những đoạn Stella nhận ra Dù cô đã rất “ok” với cái chết và mỗi một lần tổ chức sinh nhật, mọi người lại làm như đó là sinh nhật cuối cùng của cô, cuối cùng những người cô yêu quý lại ra đi trc, và cô chỉ chuẩn bị cho việc “die”, k hề chuẩn bị cho việc “grieve”.

Cuốn sách nổi tiếng này đã được xuất bản từ nhiều năm nay bằng hơn chục ngôn ngữ, nhưng chỉ mới gần đây mới được dịch sang tiếng Anh. (Lý do cho việc này được giải thích trong phần lời tựa.)

Ông Gombrich xuất bản cuốn sách lần đầu tiên tại Vienna vào năm 1936. Sách được viết dành cho độc giả trẻ, nhờ đó có lối kể chuyện rõ ràng và cuốn hút.

Cuốn sách gồm 40 chương ngắn, đề cập đến nhiều chủ đề như Hy Lạp và Ai Cập cổ đại, Đế chế La Mã, Alexander Đại đế, Thành Cát Tư Hãn, Chúa Jesus, Muhammad, thời Trung Cổ, các cuộc Thập tự chinh, Charlemagne, Martin Luther, Napoleon, v.v., cho đến tận Chiến tranh thế giới thứ nhất.

Ở chương cuối cùng, tác giả kể về những trải nghiệm của mình trong Chiến tranh thế giới thứ hai và bày tỏ hy vọng về một nền hòa bình.

Đây là một cuốn sách hấp dẫn, bao quát nhiều giai đoạn lịch sử và giúp mình hiểu rõ hơn rất nhiều về những chủ đề trước đây còn khá mơ hồ. Mình đặc biệt đề xuất cuốn sách này cho bất kỳ ai tò mò và muốn tìm hiểu về lịch sử thế giới.

1. Mở đầu: Lời thú nhận của một "người lớn tập sự" và cơ duyên chạm vào tác phẩm của mình 

Có những ngày, cuộc sống đẩy mình vào một guồng quay mệt mỏi đến kiệt sức. Mình là sinh viên năm nhất - chắc mọi người sẽ nghĩ sinh viên năm nhất thì làm gì có “ guồng quay mệt mỏi đến kiệt sức” nhỉ. Nhưng mình thì khác, mình vừa phải học trên trường; tham gia sự kiện, hội thảo; học thêm tại trung tâm; đi làm thêm; học thêm kỹ năng mềm; học cách quay video đăng lên youtube và tìm kiếm những cuộc thi để kiếm thêm kinh nghiệm ,rèn luyện và phá vỡ giới hạn của bản thân. Mình rất mệt. Nhưng cũng giống như hàng triệu người trẻ ngoài kia: mình luôn cố gắng tỏ ra bình thản, gật đầu nói "con ổn" trước mặt gia đình, mỉm cười xã giao với bạn bè, nhưng bên trong lại là một khoảng trống hoác hoảng sợ và đơn độc. Mình sợ bị đánh giá là yếu đuối nếu trót rơi nước mắt. Chính trong những ngày tháng gồng mình đóng vai một người lớn hoàn hảo ấy, mình vô tình tìm thấy "Trốn lên mái nhà để khóc" của tác giả gen Z Lam. Cuốn sách không mang đến những triết lý đao to búa lớn hay những công thức thành công sáo rỗng, mà nó xuất hiện như một "mái hiên an toàn" - nơi mình được phép tháo bỏ chiếc mặt nạ kiên cường để được lắng lại và lắng nghe chính mình.

2. Nội dung và giá trị cốt lõi: Cuộc đối thoại chữa lành giữa tuổi 20 và tuổi 13

Xuyên suốt tác phẩm là một dòng chảy ký ức đong đầy cảm xúc, được dựng lên dưới dạng cuộc đối thoại xuyên thời gian giữa "Chị" (Lam ở tuổi 20) và "Em" hay "Mười Ba" (cô bé Lam năm 13 tuổi). Đứa trẻ năm 13 tuổi ấy phải mang trên mình những vết xước sâu sắc: sự thiếu vắng tình thương của cha, ký ức mẹ rời làng đi xa, và bóng lưng gầy guộc nhọc nhằn của bà ngoại. Mười Ba từng tự dằn dặt, hoài nghi về sự tồn tại của chính mình và chịu đựng sự cô lập từ bạn bè.

Điểm chạm đắt giá nhất của tác phẩm nằm ở hình ảnh biểu tượng "mái nhà". Đó không chỉ là một địa điểm vật lý, mà là một chốn an trú trong tâm tưởng - nơi cao nhất, tĩnh lặng nhất để đứa trẻ trút bỏ nỗi buồn, ngắm nhìn bầu trời và khóc một cách tự do mà không sợ bị phán xét. Tác giả Lam đã gửi gắm một đúc kết vô cùng sâu sắc về sự trưởng thành:

"Em không muốn trở thành một người lớn xấu xí ,không muốn mang nhiều thương tổn để rồi dùng nó tạo ra những đứa trẻ thương tổn khác. Em muốn là một người lớn dịu dàng. Chị ơi em muốn được là đứa trẻ có ngày mai."

Đoạn viết ấy như một cái tát thức tỉnh tâm hồn mình. Nó giúp mình nhận ra rằng: khóc không phải là sự bại trận hay thất bại, mà là sự trung thực tối thượng với cảm xúc của chính mình. Lời vỗ về của Lam tuổi 20 dành cho bản thân năm 13 tuổi cũng chính là liều thuốc an ủi cho bất kỳ ai đang chênh vênh:

"Nếu một lúc nào đó thế giới này chẳng dịu dàng với em có nghĩa là nó đang trao cho em quyền tự dịu dàng với bản thân mình đấy!"

3. Cảm nhận hai chiều: Điểm ấn tượng và điều tiếc nuối trong tác phẩm

Để đánh giá một cách công tâm và lập luận chặt chẽ, tác phẩm mang lại cho mình những rung cảm rất rõ rệt ở cả hai khía cạnh:

+Điểm ấn tượng sâu sắc: Văn phong của Lam vô cùng trữ tình, mượt mà và giàu chất thơ. Tác giả khéo léo lồng ghép giữa tản văn và những vần thơ dịu dàng, tạo nên những nhịp trầm lắng xoa dịu tâm hồn. Lối viết không mang tính "giảng dạy" hay phán xét mà giống như một người bạn tri kỷ ngồi cạnh, lặng lẽ lắng nghe. Các câu thơ đắt giá như: "Biết đâu sau một từ 'ổn'/ Có giông bão đang thét gào/ Biết đâu đóa hoa đang nở /Trên mảnh vườn những nỗi đau" thực sự đã chạm đến tầng sâu nhất của sự đồng cảm.

+Điều tiếc nuối và chưa thỏa mãn:

a. Cảm giác quẩn quanh trong nỗi buồn: Ở một số đoạn, tâm trạng thu mình và nỗi đau mất mát (như ký ức về sự ra đi của bà ngoại hay sự bỏ đi của mẹ) được lặp đi lặp lại nhiều lần. Điều này đôi lúc tạo ra một không khí khá trầm đục, bi lụy và kéo dư vị xót xa dài hơn mức cần thiết.

b. Ranh giới mong mỏi giữa "chữa lành" và "trốn tránh": Hình ảnh "trốn lên mái nhà" nếu người đọc trẻ tuổi tiếp nhận thiếu chủ động có thể vô tình khuyến khích xu hướng đóng chặt cửa lòng, gặm nhấm tủi thân thay vì dũng cảm " bước xuống mái nhà" để giải quyết những mâu thuẫn thực tại trong cuộc sống.

4. Bài học trưởng thành và lời kết

Gấp lại những trang sách của Lam, mình không còn cảm thấy sợ hãi mỗi khi mình yếu lòng. Trưởng thành không phải là tích tụ gai góc hay chối bỏ quá khứ, mà là biết quay về ôm lấy "đứa trẻ bên trong", chấp nhận những vết sẹo để tiếp tục mỉm cười bước tiếp.

Trốn lên mái nhà để khóc là một viên ngọc nhỏ dịu dàng giữa nhịp sống hối hả. Nó dành cho tất cả những ai đang thấy lạc lõng giữa đám đông, đang mang trong mình một tuổi thơ chưa trọn vẹn, để tin rằng:"Chị đến từ miền đất hứa, em là đứa nhỏ có ngày mai và cơn bão này rồi sẽ tạnh."

    Có một thời gian, tôi luôn cảm thấy ngột ngạt khi đối diện với những người có tư duy, lối sống hay tính cách trái ngược hoàn toàn với mình. Tôi vô tình dựng lên những bức tường định kiến và từ chối thấu hiểu họ. Chính trong những ngày tháng loay hoay tìm cách dung hòa các mối quan hệ ấy, tôi đã tìm đến tác phẩm“Chuyện con mèo dạy hải âu bay”của nhà văn Chi Lê Luis Sepúlveda. Cuốn sách nhỏ chưa đầy 150 trang ấy không chỉ đơn thuần là một câu chuyện thiếu nhi trong sáng, mà nó đã thực sự trở thành một "khoảng lặng" chữa lành, dạy tôi bài học sâu sắc nhất về tình yêu thương không vị kỷ.

1.  Nội dung & Ấn tượng cốt lõi: Khi yêu thương vượt qua ranh giới giống loài

    Câu chuyện mở đầu bằng một biến cố bi thương trên bến cảng Hamburg. Cô hải âu Kengah vô tình bị chìm trong váng dầu đen do con người xả ra đại dương. Trong nỗ lực trút hơi thở cuối cùng, Kengah đã sinh ra một quả trứng và trao gởi cho Zorba-chú mèo mun toàn thân đen tuyền,to đùng và mập ú-ba lời hứa bằng danh dự : không ăn quả trứng, chăm sóc quả trứng và dạy con hải âu non biết bay.

    Điều khiến tôi ấn tượng sâu sắc và xúc động nhất chính là hành trình Zorba cùng cộng đồng mèo ở bến cảng (Đại Tá, Secretario, Einstein, Bốn Biển) cùng nhau gánh vác trách nhiệm ấy. Chúng không hề có bản năng làm mẹ của loài chim, cũng chưa từng biết bay, nhưng bằng một tấm lòng nhân hậu và sự tận tâm kiên định, chúng đã nuôi dưỡng cô hải âu nhỏ Lucky lớn khôn.

    Đỉnh cao giá trị của cuốn sách đọng lại ở thông điệp về việc chấp nhận sự khác biệt. Tôi nhớ mãi khoảnh khắc Zorba dịu dàng rỉa lông và nói với Lucky:

“...Chúng ta học được cách trân trọng,quý mến và yêu thương một kẻ không giống chúng ta. Thật dễ dàng để chấp nhận và yêu thương một kẻ nào đó giống mình, nhưng để yêu thương ai đó khác mình thực sự rất khó khăn, và con đã giúp chúng ta làm được điều đó...”

    Trích dẫn này đã chạm đến tận cùng trái tim tôi. Trong cuộc sống, chúng ta thường có xu hướng chỉ vỗ về những ai đồng điệu và đẩy xa những người bất đồng. Lời của Zorba như một lời thức tỉnh: Yêu thương người giống mình chỉ là bản năng, nhưng yêu thương và tôn trọng một người hoàn toàn khác biệt mới là bản lĩnh và sự bao dung thực sự.

2. Điều tiếc nuối và điểm chưa hài lòng trong tác phẩm

    Dù là một kiệt tác "làm nở hoa tâm hồn", tác phẩm vẫn để lại trong tôi hai điều tiếc nuối và chưa trọn vẹn:

Nỗi đau và sự tiếc nuối cho Kengah

   Cái chết cô đơn, ngột ngạt của hải âu mẹ Kengah ngay ở những chương đầu do váng dầu dính chặt đôi cánh là một vết gợn đầy xót xa. Sự ra đi ấy quá đột ngột, để lại một khoảng trống vắng lạnh lẽo về tình mẫu tử ruột thịt.

Góc nhìn tương đối khắt khe về con người

    Điều tôi chưa thực sự hài lòng là hình ảnh loài người trong mắt cộng đồng động vật chủ yếu gắn liền với sự hủy hoại môi trường (xả rác, xả dầu ra biển) hoặc sự tàn nhẫn giam cầm thú nuôi. Dù tác giả đã cân bằng lại bằng nhân vật nhà thơ giàu tâm hồn - người đã giúp Zorba tìm ra cách để Lucky cất cánh - nhưng cái nhìn chung về nhân loại trong truyện vẫn có phần u tối và ít niềm tin vào sự thức tỉnh của con người đối với thiên nhiên.

3. Bài học dũng cảm và lời kết

Chuyến bay cuối cùng của Lucky từ tháp chuông Nhà thờ Thánh Michael giữa cơn mưa bão không chỉ là sự hoàn thành trọn vẹn ba lời hứa của Zorba, mà còn gửi gắm một đúc kết kinh điển:

 “...Chỉ những kẻ thực sự dám thì mới có thể bay ...”

    Câu nói ấy chính là đòn bẩy tiếp thêm cho tôi dũng khí bước ra khỏi vùng an toàn của bản thân, dám đón nhận những thử thách mới và trân trọng từng cá thể khác biệt xung quanh mình. Chuyện con mèo dạy hải âu bay là một viên ngọc quý - một cuốn sách không chỉ dành cho trẻ em, mà dành cho bất kỳ ai đang muốn tìm lại sự ấm áp, bao dung và dũng khí trong tâm hồn.